در این مقاله از الو باغبون تلاش کرده‌ایم نکات مهم و کاربردی درباره شرایط نگهداری گیاه سیکلامن را برای شما توضیح دهیم.

امروزه این گیاه زیبا در بسیاری از خانه‌ها و محیط‌های کاری دیده می‌شود. در این مطلب قصد داریم درباره روش‌های مراقبت، شرایط نگهداری و نکات مهم پرورش سیکلامن صحبت کنیم.

سیکلامن (Cyclamen) گیاهی بسیار زیبا با گل‌هایی جذاب است که معمولاً در فصل پاییز و زمستان گل می‌دهد. این گیاه از خانواده پریمولاکائه (Primulaceae) بوده و از اواخر پاییز تا حدود اردیبهشت ماه گلدهی دارد.

ارتفاع سیکلامن معمولاً بین ۵ تا ۱۰ سانتی‌متر است و برای رشد مناسب به نور متوسط و غیرمستقیم نیاز دارد. همچنین خاک آن باید سبک و دارای زهکشی مناسب باشد. در صورتی که شرایط نگهداری این گیاه به‌درستی فراهم شود، سیکلامن می‌تواند هر سال گل‌های زیبایی تولید کند.

سیکلامن برای رشد به محیطی خنک و روشن نیاز دارد و بهترین دما برای آن حدود ۱۰ تا ۱۵ درجه سانتی‌گراد است. بهترین محل نگهداری این گیاه در خانه، نزدیک پنجره‌های شرقی یا شمالی است؛ جایی که نور کافی دریافت کند اما در معرض نور مستقیم خورشید قرار نگیرد. قرار گرفتن در محیط گرم می‌تواند باعث زرد شدن برگ‌ها، از بین رفتن سریع گل‌ها و ورود گیاه به دوره رکود شود.

در این مطلب می‌خوانیم

• گلدهی سیکلامن
• خاک مناسب سیکلامن
• نور و دمای مناسب نگهداری گیاه
• روش صحیح آبیاری سیکلامن
• مشکلات رایج گیاه سیکلامن
• روش نگهداری و مراقبت از سیکلامن
• چگونه سیکلامن را دوباره به گلدهی برسانیم؟

چگونه گیاه سیکلامن دوباره گل می‌دهد؟

فصل بهار باید آبیاری گیاه را متوقف کنید. در این زمان برگ‌های گیاه به‌تدریج زرد می‌شوند که این موضوع کاملاً طبیعی است و نشان‌دهنده ورود گیاه به دوره استراحت است.

در طول تابستان بهتر است گیاه را در مکانی خنک، خشک و نسبتاً کم‌نور نگهداری کنید. با فرا رسیدن پاییز، گیاه دوباره فعالیت خود را آغاز می‌کند. در این زمان آبیاری را از سر بگیرید تا گیاه مجدداً رشد کرده و گلدهی آن آغاز شود.

خاک مناسب برای نگهداری سیکلامن

سیکلامن در انواع مختلفی از مخلوط‌های خاک رشد می‌کند، اما بهترین رشد را در خاکی سبک با زهکشی مناسب و کمی اسیدی دارد.

برای کاشت این گیاه می‌توانید از ترکیب زیر استفاده کنید:

• پیت‌ماس
• پرلیت
• ماسه

وجود زهکشی مناسب در خاک بسیار مهم است، بنابراین گلدان باید دارای سوراخ‌های خروج آب باشد تا از تجمع آب در خاک جلوگیری شود.

برخی افراد آبیاری این گیاه را از قسمت زیر گلدان انجام می‌دهند؛ بنابراین وجود سوراخ‌های زهکشی اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. گلدان‌های پلاستیکی معمولاً گزینه مناسبی برای نگهداری سیکلامن هستند و می‌توان آن‌ها را برای زیبایی بیشتر داخل گلدان‌های تزئینی قرار داد.

سیکلامن دارای غده یا پیاز زیرزمینی است که معمولاً در اواخر تابستان یا اوایل پاییز در عمق حدود ۳ تا ۴ سانتی‌متری خاک کاشته می‌شود. این کار هم در گلدان و هم در باغچه قابل انجام است. برای حفظ رطوبت خاک می‌توان سطح آن را با پلاستیک یا نایلون پوشاند.

تکثیر گیاه سیکلامن

تکثیر سیکلامن معمولاً از طریق بذر انجام می‌شود. برای این کار بذرها را از کپسول‌های گیاه خارج کرده و در بستر مناسب بکارید.

پیش از کاشت، بهتر است بذرها را چند ساعت در آب ولرم قرار دهید. سپس آن‌ها را در خاک مناسب بکارید و روی گلدان را با پلاستیک شفاف بپوشانید تا رطوبت حفظ شده و بذرها راحت‌تر جوانه بزنند.

نور و دمای مناسب نگهداری سیکلامن

سیکلامن به نور زیاد اما غیرمستقیم نیاز دارد. بنابراین بهتر است آن را در محلی روشن از خانه قرار دهید.

همچنین باید از قرار دادن گیاه در نزدیکی رادیاتور، بخاری یا سایر وسایل گرمایشی خودداری کنید. دمای مناسب برای رشد این گیاه ۱۰ تا ۱۵ درجه سانتی‌گراد است.

سیکلامن هوای خنک و تازه را دوست دارد و در محیط‌های گرم به سرعت آسیب می‌بیند. اگر شرایط مناسب برای آن فراهم باشد، این گیاه می‌تواند از اواسط پاییز تا اواخر بهار گلدهی داشته باشد.

برای حفظ شادابی گیاه:

• گل‌ها و برگ‌های خشک را مرتب جدا کنید
• هفته‌ای یکبار از کود رقیق استفاده نمایید

در فصل پاییز و زمستان نور روشن ولی غیرمستقیم برای گیاه فراهم کنید. در تابستان که گیاه وارد دوره استراحت می‌شود، بهتر است آن را در محیطی خنک‌تر و کم‌نور با جریان هوای مناسب نگهداری کنید.

آبیاری مناسب گیاه سیکلامن

زمانی که برگ‌های جدید ظاهر می‌شوند، یعنی دوره رشد گیاه آغاز شده است. در این زمان باید زمانی آبیاری انجام شود که چند سانتی‌متر از سطح خاک خشک شده باشد.

نکات مهم در آبیاری سیکلامن:

• از ریختن آب روی برگ‌ها خودداری کنید
• آبیاری بیش از حد باعث پوسیدگی گیاه می‌شود
• از جمع شدن آب در زیرگلدانی جلوگیری کنید

در فصل تابستان که گیاه در دوره استراحت قرار دارد، میزان آبیاری را کاهش دهید و اجازه دهید خاک بین دو آبیاری خشک شود.

معمولاً در محیط‌های داخلی، دو بار آبیاری در هفته برای این گیاه کافی است؛ البته به شرطی که خاک و زهکشی مناسب باشد.

با فرا رسیدن پاییز، گیاه از دوره استراحت خارج شده و دوباره شروع به رشد می‌کند و در ادامه فصل گلدهی آن آغاز می‌شود.

بیماری‌ها و مشکلات رایج سیکلامن

سوختگی برگ‌ها

این مشکل معمولاً به دلیل نور مستقیم خورشید یا گرمای زیاد محیط ایجاد می‌شود.

پژمردگی برگ‌ها

پژمردگی برگ‌ها می‌تواند ناشی از:

• آبیاری بیش از حد
• قرار گرفتن در محیط گرم
• نزدیکی به وسایل گرمایشی

باشد.

زرد شدن برگ‌ها

گاهی زرد شدن برگ‌ها به دلیل کمبود مواد غذایی خاک است. در این صورت می‌توانید از کود مناسب و رقیق استفاده کنید. البته در فصل گرم سال زرد شدن برخی برگ‌ها طبیعی است زیرا گیاه وارد دوره استراحت می‌شود.

سوراخ شدن برگ‌ها

این مشکل معمولاً به دلیل وجود آفات یا حشرات به وجود می‌آید. همچنین خیس شدن بیش از حد برگ‌ها می‌تواند شرایط را برای آفات فراهم کند.

از بین رفتن شادابی برگ‌ها

در این حالت بهتر است:

• گل‌های خشک شده را جدا کنید
• هفته‌ای یکبار گیاه را کوددهی کنید

نکته مهم اینکه غده یا پیاز سیکلامن سمی است و نباید خورده شود. البته در برخی مناطق یونان از برگ این گیاه در آشپزی استفاده می‌شود.